Deze publicatie maakt gebruik van cookies

We gebruiken functionele en analytische cookies om onze website te verbeteren. Daarnaast plaatsen derde partijen tracking cookies om gepersonaliseerde advertenties op social media weer te geven. Door op accepteren te klikken gaat u akkoord met het plaatsen van deze cookies.

“Alsof wettelijke kaders een natuurwet zijn.”

De jas past niet meer

Harrie-Jan van Nunen MFP
Column
Bescherming als belemmering

We creëren een merkwaardige situatie. We willen consumenten beschermen tegen financiële risico's, maar beperken daardoor de toegang tot oplossingen waarbij die bescherming juist is geregeld. We duwen consumenten naar alternatieve producten, om ze vervolgens voor diezelfde producten te waarschuwen.

Wat bereiken we met het vasthouden aan veilige kaders als consumenten daardoor kiezen voor constructies die buiten deze kaders vallen?

Misschien moeten we niet langer zoeken naar uitzonderingen binnen de bestaande kaders, maar ons afvragen of die kaders zelf nog wel passen. Want het verruimen van de kaders hoeft niet minder bescherming te betekenen. Het kan juist voorkomen dat consumenten hun toevlucht zoeken tot oplossingen waarbij die bescherming ontbreekt.

Zolang wij blijven proberen onze jas te vermaken, lopen consumenten naar aanbieders die helemaal geen jas hoeven te dragen.

Blijven vermaken

En wat doen we vervolgens? We zoeken naar uitzonderingen. Meer maatwerk, aanvullende voorwaarden of aangepaste toetsingsmogelijkheden. Allemaal oplossingen binnen de bestaande regelgeving.

We blijven steeds onze jas vermaken, terwijl we weten dat die niet meer past.

De wettelijke kaders worden nauwelijks ter discussie gesteld. We erkennen de knelpunten, maar blijven vooral onderzoeken wat er binnen de regels mogelijk is. Alsof die kaders een natuurwet zijn.

Ondertussen nemen andere partijen een afslag. Zij ontwikkelen verzilveroplossingen buiten de Wft. Geen wettelijke leennormen, geen ingewikkelde inkomenstoets, geen discussies over annuïtaire lasten en geen AFM die meekijkt. Voor de consument klinkt dat aantrekkelijk. Maar worden ze er echt beter van?

Bij deze oplossingen doen consumenten vaak afstand van eigendomsrechten of toekomstige waardestijgingen. Soms ontvangen ze slechts een deel van hun overwaarde of krijgen ze te maken met beperkende voorwaarden. Een bancaire oplossing is voor deze doelgroep veelal voordeliger en transparanter. Bovendien biedt deze meer bescherming.

Ouderen hebben vaak een aanzienlijk vermogen in stenen, maar kunnen die overwaarde niet altijd benutten. De woning biedt voldoende zekerheid, maar bij de beoordeling lopen ze vast op inkomensnormen en de annuïtaire toetsing. En dan is er ook nog de discussie over aflossingsvrij.

Binnen het convenant Ouderen & Toekomstbestendig Wonen wordt al geruime tijd gesproken over het eenvoudiger benutten van overwaarde. Ook tijdens het recente Platformoverleg Hypotheken bij het ministerie van BZK kwam dit onderwerp weer aan bod. De conclusie is steeds dezelfde. De normen knellen.

Steeds meer ouderen kiezen voor niet-bancaire oplossingen om hun overwaarde te verzilveren. Recent waarschuwde de AFM voor de risico's van deze producten. Terecht, want deze producten blinken vaak uit in eenvoud voor de consument, maar zijn vooral aantrekkelijk voor de aanbieders zelf. Maar wat heeft een consument aan die waarschuwing als de bancaire sector geen goed alternatief kan bieden?

Blijven vermaken
Bescherming als belemmering

We creëren een merkwaardige situatie. We willen consumenten beschermen tegen financiële risico's, maar beperken daardoor de toegang tot oplossingen waarbij die bescherming juist is geregeld. We duwen consumenten naar alternatieve producten, om ze vervolgens voor diezelfde producten te waarschuwen.

Wat bereiken we met het vasthouden aan veilige kaders als consumenten daardoor kiezen voor constructies die buiten deze kaders vallen?

Misschien moeten we niet langer zoeken naar uitzonderingen binnen de bestaande kaders, maar ons afvragen of die kaders zelf nog wel passen. Want het verruimen van de kaders hoeft niet minder bescherming te betekenen. Het kan juist voorkomen dat consumenten hun toevlucht zoeken tot oplossingen waarbij die bescherming ontbreekt.

Zolang wij blijven proberen onze jas te vermaken, lopen consumenten naar aanbieders die helemaal geen jas hoeven te dragen.

En wat doen we vervolgens? We zoeken naar uitzonderingen. Meer maatwerk, aanvullende voorwaarden of aangepaste toetsingsmogelijkheden. Allemaal oplossingen binnen de bestaande regelgeving.

We blijven steeds onze jas vermaken, terwijl we weten dat die niet meer past.

De wettelijke kaders worden nauwelijks ter discussie gesteld. We erkennen de knelpunten, maar blijven vooral onderzoeken wat er binnen de regels mogelijk is. Alsof die kaders een natuurwet zijn.

Ondertussen nemen andere partijen een afslag. Zij ontwikkelen verzilveroplossingen buiten de Wft. Geen wettelijke leennormen, geen ingewikkelde inkomenstoets, geen discussies over annuïtaire lasten en geen AFM die meekijkt. Voor de consument klinkt dat aantrekkelijk. Maar worden ze er echt beter van?

Bij deze oplossingen doen consumenten vaak afstand van eigendomsrechten of toekomstige waardestijgingen. Soms ontvangen ze slechts een deel van hun overwaarde of krijgen ze te maken met beperkende voorwaarden. Een bancaire oplossing is voor deze doelgroep veelal voordeliger en transparanter. Bovendien biedt deze meer bescherming.

De jas past niet meer

“Alsof wettelijke kaders een natuurwet zijn.”

Ouderen hebben vaak een aanzienlijk vermogen in stenen, maar kunnen die overwaarde niet altijd benutten. De woning biedt voldoende zekerheid, maar bij de beoordeling lopen ze vast op inkomensnormen en de annuïtaire toetsing. En dan is er ook nog de discussie over aflossingsvrij.

Binnen het convenant Ouderen & Toekomstbestendig Wonen wordt al geruime tijd gesproken over het eenvoudiger benutten van overwaarde. Ook tijdens het recente Platformoverleg Hypotheken bij het ministerie van BZK kwam dit onderwerp weer aan bod. De conclusie is steeds dezelfde. De normen knellen.

Steeds meer ouderen kiezen voor niet-bancaire oplossingen om hun overwaarde te verzilveren. Recent waarschuwde de AFM voor de risico's van deze producten. Terecht, want deze producten blinken vaak uit in eenvoud voor de consument, maar zijn vooral aantrekkelijk voor de aanbieders zelf. Maar wat heeft een consument aan die waarschuwing als de bancaire sector geen goed alternatief kan bieden?

Column